Cengiz'in
ölümü ve merkezi kaganligin zayiflamasi ile beraber bu bölgelerde müstakil
devletler kurulmustur:
a. Kubilay Hanligi
b. Ilhanlilar
c. Altin Ordu
d. Kirim Hanligi
e. Ejderhan Hanligi (Astrahan veya Haci Tarhan Hanligi)
f. Kazan Hanligi
g. Kasim Hanligi
h. Sibir Hanligi (Küçüm Hanligi)
i. Nogay Hanligi
j. Çagataylilar
Kubilay Hanligi (1280 - 1368)
Cengiz'in vasiyetine uyularak ölümünden sonra yerine, üçüncü oğlu Ögeday
kağan seçildi (1228). Onun zamanında Kore, Kuzey Çin tamamıyla imparatorluğa
bağlandı. 1237-1241 yıllarında Batı seferi ile Kıpçak ülkesi, Rusya ve
bütün Doğu Avrupa ele geçirildi. Ancak Ögeday'ın ölümünden(1241) sonra,
bir müddet eşi tarafından idare edilen devlete kurultay kararıyla,
Cuci'nin oğlu Batu Han'ın itirazına rağmen, oğlu Kiyuk kağan seçilmiştir.
Onun da 1248'de ölmesi üzerine bu kez Kiyuk'un eşi yine kağan
seçilene kadar üç yıl devleti idare etmiştir. 1251'de toplanan kurultayda
Toluy'un oğlu Mengü'nün kağan seçilmesiyle hâkimiyet Ögeday neslinden
Toluy nesline geçer. Fakat 1259 yılında ölen Mengü, yerine küçük kardeşi
Arık Buka'yı vasiyet etmişse Kubilay, bunu tanımayarak komutanların
da muvafakatıyla Pekin'de kağanlığını ilân eder ve böylece taht
mücadelesi tekrar kızışır. Arık Buka'yı yenen Kubilay devletin merkezi
olan Karakurum'a dönmeyerek Çin'de kalır. Çin geleneklerini benimseyen
devlete, Cengiz İmparatorluğu'nun diğer kesimlerindeki bağlı devletler
ve çoğu Moğol kabileleri sıcak bakmazlar. Nitekim İlhanlılardan başka
gerçek bir bağlılık gösteren devlet olmamıştır. Neticede Kubilay Hanlığı
Çin'de Yüan Hanedanı adıyla bilinen Çinlileşmiş bir hanedan dönemini başlatmıştır.
